MERT YILDIZ
Eğri oturalım, doğru konuşalım. Hiçbirimiz oturup 200-300 sayfalık seçim bildirgelerini okumayacağız. Okusak ne olur zaten? Hiçbir parti vaat ettiklerini yapmıyor ki… Hepsinde her kesimden seçmene hitap eden aynı anahtar kelimeler geçiyor; demokrasi, istikrar, kalkınma, özgürlük vb.
Yine de seçim bildirgelerini tarafsız okursanız siyasi partilerin iç yüzlerini ve niyetlerini görebilirsiniz. Çünkü seçim dediğiniz olay en nihayetinde bir algı operasyonu. Siyasi partilerin görevi seçmenin algısını yönetmek ve yönlendirmek. Bunun için öne çıkarmak istedikleri konuları devamlı tekrar etmek zorundalar. Ne kadar tekrar ettikleri, o konuyu ne kadar öne çıkarmak istediklerini gösteriyor.
Burada sorun bildirgeleri okutucak tarafsız adam bulmakta. Günümüzde artık tarafsız bir tek bilgisayarlar kaldı deyip bildirgeleri bilgisayarıma okuttum.
Nasıl mı?
Dört ana partinin bildirgelerindeki (benim için) önemli olan anahtar kelimelerin ne sıklıkla geçtiğine bakarak.
İşte çıkan sonuçlar…
Bu seçimde ekonomiye en çok CHP önem vermiş
Peki partiler ekonomiye nasıl yaklaşmış?
AKP istikrar, yatırım, altyapı projeleri ve kalkınma temaları üzerinden gitmiş. Tüm bu kelimeler AKP’nin bildirgesinde çok sıklıkla tekrarlanırken, diğer partilerde sönük kalıyor.
CHP ve HDP’nin benzer ekonomi politikaları var. Her ikisi de eşitliği, eğitimi, kadını ve işsizliği öne çıkarmış.
CHP ve HDP’nin ayrıştığı pek çok nokta var. Öncelikle HDP ekonomiye CHP’nin verdiği önemi vermemiş. İkincisi CHP bu politikalar için reformlardan sık sık bahsederken, HDP reformdan pek bahsetmemiş.
Diğer bir deyişle CHP neyi nasıl yapacağını anlatmış. HDP sadece vaatlerde bulunmuş. Kırsal kesimden oy almak isteyen HDP tarım politikalarını öne çıkarırken, memur ve emeklilerden oy almak isteyen CHP kamu odaklı bir ekonomi yönetimi modelini tercih etmiş.
MHP’nin ekonomi politikalarında göze çarpan bir nokta rekabete ve piyasa ekonomisine önem vermiş olması. Ayrıca MHP gelir seviyesinin artışına yönelik önerilerde de bulunmuş.
AKP Türkiye’yi belediye gibi yönetmek istiyor
Peki siyasete yaklaşımları nasıl?
Son 12 senedir olduğu gibi AKP’nin derdi yerel yönetimler. AKP bütün Türkiye’yi büyük bir belediye gibi yönetmek istiyor. Onun dışında çok bir şey göze çarpmıyor.
CHP ve HDP demokrasiyi, sosyal devleti, şeffaflığı ve laikliği öne çıkarıyor.
HDP’nin en büyük farkı en çok yakındıkları sorunlar; baraj, özgürlükler, anadilde eğitim, Kürt sorunu.
MHP ise milliyetçiliğe ve adalete odaklanmış.
Son olarak partilerin ne tür duygular yaşadıklarını ve ne gibi eksiklikleri olduğunu aşağıdaki görsellerden okuyabilirsiniz…
Tüm bu verilerden çıkan basit bir sonuç var: AKP kendince iyi işleyen bir formülü değiştirmek istememiş. CHP AKP’nin başarısının sırrının ekonomi olduğu keşfedip daha çok ekonomiye önem vermiş. MHP’nin bildirgesinde de ekonomi ön planda ve AKP’ye daha yakın; AKP’nin yönetiminden memnun olmayan sağcı seçmene göre hazırlanmış bir bildirge.
En akıllıca bildirge HDP’ninki
HDP en akıllıcasını yapmış. Kısa bir bildirgede baraj, anadil gibi kendi için sorun olan konulara yönelmiş. CHP’den oy çalmak için solcu politikalara yer vermiş, AKP’den oy çalmak için kırsal kesime oynamış.
HDP’nin bildirgesinde benim için en büyük hayal kırıklığı ekonominin tamamen arka plana atılmış olması. Çünkü Kürt sorununun kalıcı tek çözümü İmralı’da değil, ekonomide yatıyor.
